– Tạp chí số 2: Chuyên đề Suy hô hấp

Tổng quan SUY HÔ HẤP CẤP: SINH BỆNH HỌC, CHẨN ĐOÁN VÀ ĐIỀU TRỊ  PGS.TS.TRẦN VĂN NGỌC Khoa Hô hấp, Bệnh viện Chợ Rẫy (HCM) e-mail: tranvanngocdhyd@yahoo.com TÓM TẮT: Phổi làm chức năng trao đổi khí với ba quá trình cơ bản là thông khí phế nang, trao đổi khí qua màng phế nang – […]

Tổng quan
SUY HÔ HẤP CẤP: SINH BỆNH HỌC, CHẨN ĐOÁN VÀ ĐIỀU TRỊ 

PGS.TS.TRẦN VĂN NGỌC
Khoa Hô hấp, Bệnh viện Chợ Rẫy (HCM)
e-mail: tranvanngocdhyd@yahoo.com
TÓM TẮT:
Phổi làm chức năng trao đổi khí với ba quá trình cơ bản là thông khí phế nang, trao đổi khí qua màng phế nang – mao mạch và tưới máu. Các hoạt động này nhằm đảm bảo cho việc duy trì ở mức ổn định Oxy (O2) và Carbon dioxide (CO2) trong máu. Khi tại phổi, các hoạt động chức năng kể trên không đảm bảo được việc duy trì O2 và CO2 máu ở mức bình thường, chúng ta gọi là suy hô hấp. Tình trạng suy hô hấp có thể xảy ra cấp tính hoặc mạn tính tùy thuộc vào nguyên nhân, tình huống lâm sàng và kết cục của quá trình bệnh lý. Tiếp cận suy hô hấp trước tiên là cần xác định suy hô hấp cấp hay mạn tính để từ đó có phương pháp xử trí thích hợp. Đánh giá lâm sàng và điều trị suy hô hấp cần dựa trên một quá trình chẩn đoán phân biệt. Cơ sở để chẩn đoán và lượng giá mức độ nặng là các thông tin về bệnh sử, khám thực thể, xquang ngực, các phân tích xét nghiệm cận lâm sàng, trong đó quan trọng là khí máu động mạch.
Bài tổng quan này sẽ đề cập tới suy hô hấp cấp, một tình huống lâm sàng phổ biến và thông thường là cấp cứu.

Tổng quan
HỘI CHỨNG SUY HÔ HẤP CẤP NẶNG NGƯỜI LỚN

(Acute Respiratory Distress Syndrome – ARDS)
ThS BS LÊ THỊ THU HƯƠNG
Khoa Hô hấp BVND Gia Định (HCM)
Email: coffee99vn@yahoo.com
Tóm tắt:
Hội chứng ARDS là một nguyên nhân quan trọng của hô hấp suy hô hấp cấp và thường kết hợp với suy đa cơ quan. ARDS gây tử vong khoảng 40% trong 200.000 bệnh nhân nặng hàng năm ở Hoa Kỳ. Một số rối loạn lâm sàng có thể thúc đẩy vào ARDS gồm viêm phổi, nhiễm trùng huyết, hít dịch dạ dày và chấn thương nặng. Về mặt sinh lý, ARDS đặc trưng bởi phù phổi tăng tính thấm, thiếu oxy máu động mạch nghiêm trọng và giảm thải carbon dioxide. Điều trị ARDS bao gồm thông khí cơ học, giới hạn khối lượng dịch, dự phòng loét tì đè và huyết khối tĩnh mạch, hỗ trợ dinh dưỡng và điều trị điều trị bệnh lý cơ bản. Tỷ lệ tử vong của ARDS đã được cải thiện đáng kể với chiến lược thở máy có bảo vệ phổi với thể tích khí lưu thông thấp (6 ml/kg), PEEP vừa đủ và giới hạn áp lực bình nguyên < 30 cm H2O. Điều trị bằng thuốc hiện nay chưa mang lại hiệu quả rõ ràng. Đa số bệnh nhân sống sót sau ARDS sẽ hồi phục chức năng phổi bình thường, nhưng có một tỷ lệ đáng kể bệnh nhân bị trầm cảm và sang chấn tâm lý.

Hướng dẫn thực hành
CHĂM SÓC BỆNH NHÂN SUY HÔ HẤP THỞ MÁY

TS.BS. VŨ VĂN GIÁP
Trung tâm Hô hấp – Bệnh viện Bạch Mai
Bộ môn Nội tổng hợp – Đại học y Hà Nội
E-mail: vuphanvangiap@gmail.com
Tóm tắt:
Đối với bệnh nhân bị suy hô hấp, thông khí nhân tạo hay còn gọi là thở máy giúp hỗ trợ chức năng sống của bệnh nhân suy hô hấp, hỗ trợ duy trì chức năng tim phổi ở điều kiện tốt nhất hoặc hỗ trợ điều trị suy hô hấp mạn tính.

Dịch
ĐIỀU TRỊ SUY HÔ HẤP TRONG
BỆNH PHỔI TẮC NGHẼN MẠN TÍNH 

Stephan Budweiser 1 Rudolf A Jörres 2 Michael Pfeifer 1,3
1. Center for Pneumology, Hospital Donaustauf, Donaustauf, Germany;
2. Institute and Outpatient Clinic for Occupational, Social and Environmental Medicine, LMU, Munich, Germany;
3. Department of Internal Medicine II, Division of Respirology, University of Regensburg, Regensburg, Germany

Thư từ xin gửi về: Stephan Budweiser
Donaustauf Hospital, Center for Pneumology, Ludwigstraße 68, D-93093 Donaustauf, Germany
Tel: 49 (0) 9403/80 715; Fax: 49 (0) 9403/80 211; Email stephan.budweiser@klinik.uni-regensburg.de
Người dịch: ThS. BS. LÊ KHẮC BẢO 
Phó trưởng khoa Hô hấp – Bệnh viện ND Gia Định, HCM
Bộ môn Nội – Đại học Y Dược HCM
E-mail: baolekhac@yahoo.com
Tóm tắt: 
Bệnh nhân BPTNMT nặng và suy hô hấp cấp hay mạn có nguy cơ tử vong cao. Ngoài điều trị nội khoa, thở oxy và thông khí cơ học là các giải pháp điều trị chính. Bài tổng quan này trình bày các khái niệm sinh lý học giải thích suy hô hấp đồng thời làm cơ sở khoa học cho điều trị và các kết cục điều trị quan trọng. Lý do sử dụng oxy có kiểm soát điều trị suy hô hấp giảm oxy mô cấp tính không còn gì bàn cãi. Lợi ích thở oxy dài hạn giúp giảm tỷ lệ tử vong trên bệnh nhân giảm oxy mô mạn tính cũng đã rất rõ ràng. Tuy nhiên lợi ích thở oxy dài hạn trên bệnh nhân giảm oxy mô nhẹ, giảm oxy mô về đêm hay giảm oxy khi vận động thì còn bàn cãi. Nhiều chứng cứ ủng hộ sử dụng thông khí áp lực dương không xâm lấn cho suy hô hấp tăng thán cấp tính. Phương pháp này giúp giảm tỷ lệ đặt nội khí quản, giảm tỷ lệ tử vong và thời gian nằm viện, nằm khoa hồi sức, đặc biệt trường hợp toan hô hấp từ nhẹ đến trung bình. Dựa trên cơ sở sinh lý bệnh học và dữ liệu liên quan đến triệu chứng và chất lượng cuộc sống, BPTNMT có suy hô hấp mạn tăng thán đã trở thành chỉ định chính của thông khí cơ học tại nhà. Tuy nhiên, lợi ích của biện pháp điều trị này trên tỷ lệ sống lâu dài vẫn là đề tài đòi hỏi có nghiên cứu tiến cứu có đối chứng. Các nghiên cứu như vậy có lẽ phải ưu tiên tuyển bệnh nhân có suy hô hấp tăng thán khí hoặc có nguy cơ tử vong cao, trong khi đó vẫn phải đảm bảo thông khí hiệu quả và bệnh nhân tuân thủ điều trị.

Từ khóa: suy hô hấp, BPTNMT, thông khí cơ học, thông khí không xâm lấn, thở oxy dài hạn, suy hô hấp mạn tính tăng thán, oxy.

Chi tiết mời đọc giả xem tại đây.

Tai-tai-lieu

Tin liên quan ...